AGROFOTOELEKTRIK TIZIMLARNI O‘ZBEKISTON SHAROITIDA QOʻLLASH ISTIQBOLLARI
PDF

Kalit so‘zlar

Agrofotoelektrika quruq iqlim qishloq xo‘jaligi integratsiyasi quyosh fotoelektrik panellari yer resurslari hosildorlik optimizatsiyasi innovatsiya

Iqtibos keltirish tartibi

Yuldoshev, I. A., Jabborov, S. A., Botirov, B. M., Jo‘rayev, O. S., & Avazov, J. A. (2026). AGROFOTOELEKTRIK TIZIMLARNI O‘ZBEKISTON SHAROITIDA QOʻLLASH ISTIQBOLLARI. Muqobil Energetika, 23(2), 160-169. https://doi.org/10.70769/2181-284.ME.2(23).2026.15

Annotatsiya

Ushbu maqolada O‘zbekistonning quruq va yarim quruq iqlim sharoitlarida agrofotoelektrik (agrivoltaik) tizimlarini joriy etishning ilmiy-texnik asoslari va amaliy samaradorligi kompleks tarzda tahlil qilinadi. Tadqiqotda suv tanqisligi sharoitida yer resurslaridan samarali foydalanish, qishloq xo‘jaligi va qayta tiklanuvchi energiya ishlab chiqarishni integratsiyalash dolzarb muammo sifatida qaralgan.

Tadqiqot jarayonida ilmiy adabiyotlar tahlili, xalqaro tajribalarni qiyosiy o‘rganish hamda O‘zbekiston sharoitidagi pilot agrofotoelektrik loyihalar natijalarini tahlil qilish metodlari qo‘llanildi. Shu asosda suv–energiya–oziq-ovqat (Water–Energy–Food Nexus) tizimidagi o‘zaro bog‘liqlik baholandi.

Natijalarga ko‘ra, agrofotoelektrik tizimlar mikroiqlimni yaxshilashi, tuproq namligini saqlashi, bug‘lanishni kamaytirishi hamda ekinlar hosildorligini barqarorlashtirish bilan birga qo‘shimcha elektr energiyasi ishlab chiqarish imkonini berishi aniqlandi. Muhokama qismida esa ushbu texnologiyaning O‘zbekistonning cho‘l va voha hududlarida suv resurslaridan samarali foydalanish va energetik barqarorlikni ta’minlashdagi istiqbollari asoslab berildi..

PDF

Adabiyotlar ro‘yxati

[1] Mahim A. et al. Review of the Challenges and Prospects in Agri-photovoltaics // Advanced Energy and Sustainability Research. — 2026. — Wiley Online Library. DOI: 10.1002/aesr.202500227

[2] G‘.I.Berdiyev, D.B.Eshpulatov, S.T.Malikova. O‘zbekistonda qishloq xo‘jaligi mahsulotlarini yetishtirishda agrovoltaika texnologiyasini qo‘llash istiqbollari, YASHIL IQTISODIYOT VA TARAQQIYOT jurnali 2024 yil aprel maxsus son 646-649 betlar.

[3] https://uza.uz/en/posts/2030-yilgacha-yashil-energiya-ulushi-54-foizga-yetkaziladi_794060?utm_source=chatgpt.com

[4] Khasanov R. et al. Agri-PV in Developing Countries: Advancing Sustainable Farming to Address the Water–Energy–Food Nexus // Energies. — 2024. — Vol. 17, No. 17. — P. 4440. DOI: 10.3390/en17174440

[5] CGIAR. Irrigation innovation: Navigating challenges in Uzbekistan’s water–energy–food–environment nexus. — 2024.

[6]https://www.qashstat.uz/uz/?preview=1&option=com_dropfiles&format=&task=frontfile.download&catid=290&id=6221&Itemid=1000000000000

[7] https://surxonstat.uz/media/com_dropfiles/290/1.pdf

[8]https://buxstat.uz/uz/?preview=1&option=com_dropfiles&format=&task=frontfile.download&catid=288&id=6458&Itemid=1000000000000

[9]https://www.xorazmstat.uz/uz/?preview=1&option=com_dropfiles&format=&task=frontfile.download&catid=304&id=6497&Itemid=1000000000000

[10]https://qrstat.uz/uz/?preview=1&option=com_dropfiles&format=&task=frontfile.download&catid=285&id=10278&Itemid=1000000000000

[11] Khasanov R. et al. Agri-PV in Developing Countries... // Energies. — 2024. — Vol. 17(17). — P. 4440.

[12] Abdullaev I. et al. Application of Renewable Energy in Agriculture of the Republic of Uzbekistan // Water. — 2025. — Vol. 17(21). — P. 3074. DOI: 10.3390/w17213074

[13] Al-Fadhli F. et al. Sustainable Agricultural Practices in Arid Regions: Agrivoltaics and Solar Desalination // Environment & Science. — 2025. DOI: 10.1177/11786221251390645

[14] EIB. EIB approves loan of USD 83.6 million for Uzbekistan’s solar programme. — 2023. URL: eib.org

[15] PV Magazine. Uzbekistan set for large solar-plus-battery system (ACWA Power). — 2024. URL: pv-magazine.com

Creative Commons License

Ushbu asar Creative Commons Attribution 4.0 Xalqaro Litsenziyasi asosida litsenziyalangan.

Mualliflik huquqi (c) 2026 Yuldoshev, I.A., Jabborov, S.A., Botirov, B.M., Jo‘rayev, O.Sh., Avazov, J.A. (Muallif)

Yuklab olishlar

Yuklab olish ma’lumotlari hozircha mavjud emas.