Kalit so‘zlar
Iqtibos keltirish tartibi
Annotatsiya
Energetika sohasining zamonaviy transformatsiyasi qayta tiklanuvchi energiya manbalariga asoslangan taqsimlangan generatsiyaning keng joriy etilishi bilan tavsiflanadi. Bu esa elektr ta’minotining ishonchliligi va sifati talablariga javob beruvchi mikrogridlarni loyihalashning an’anaviy yondashuvlarini qayta ko‘rib chiqishni taqozo etadi. Zamonaviy sharoitda murakkab kiber-fizik tizimlarga aylanib borayotgan mikrogrid arxitekturalarini tizimli tasniflash zarurati mavjud. Topologiya va boshqaruv algoritmlarini tanlashning yagona metodologiyasi mavjud emasligi taqsimlangan generatsiyani amaldagi elektr energetika tizimlariga samarali integratsiyalashni murakkablashtirmoqda. Tadqiqotning maqsadi mikrogridlarni asosiy texnik va funksional xususiyatlari bo‘yicha rasmiylashtirilgan tasnifini ishlab chiqish hamda ularni loyihalash jarayonini optimallashtirishdan iborat. Tadqiqotda tizimli tahlil usullari, ierarxik boshqaruv tamoyillari hamda elektr toki turi va masshtablanuvchanlik mezonlari asosida topologiyalarni qiyosiy tahlil qilish usullaridan foydalanilgan. Ish rejimi (avtonom va tarmoqqa ulangan), taqsimlash arxitekturasi (o‘zgaruvchan tok, o‘zgarmas tok yoki gibrid tizimlar) hamda o‘rnatilgan quvvat bo‘yicha mikrogridlarning tuzilmaviy tasnifi taklif etilgan. Har bir tizim turi uchun statik tavsiflar usuli va modelga asoslangan proaktiv boshqaruv kabi boshqaruv strategiyalarini qo‘llash asoslab berilgan. Loyihalash metodologiyalarini tizimlashtirish uskunalarning o‘zaro mosligini ta’minlash va intellektual elektr tarmoqlarining barqarorligini oshirish uchun muhim omil hisoblanadi. Tadqiqot natijalari yuqori darajadagi generatsiya noaniqligi sharoitida chastota va kuchlanish barqarorligi buzilishi xavfini kamaytirgan holda, loyihadan oldingi bosqichda asoslangan loyiha yechimlarini tanlash imkonini beradi.
Adabiyotlar ro‘yxati
1. Григораш, О.В., Квитко, А.В. Микросети (Microgrids) как основа интеллектуальной энергетики: учеб. пособие. Краснодар: КубГАУ, 2020, – 185 с.
2. Lasseter, R.H. Microgrids, IEEE Power Engineering Society General Meeting, 2002, Volume 1, pp. 305–308.
3. Guerrero, J.M., Vasquez, J.C., Matas, J. [et al.] Hierarchical Control of Microgrids, IEEE Transactions on Industrial Electronics, 2011, Volume 58, Issue 1, pp. 158–172.
4. Olivares, D.E., Mehrizi-Sani, A., Etemadi, A.H. [et al.] Trends in Microgrid Control, IEEE Transactions on Smart Grid, 2014, Volume 5, Issue 4, pp. 1905–1919.
5. Илюшин, П.В., Вольный, В.С. Обзор структур микросетей низкого напряжения с распределёнными источниками энергии. Доклады научных конференций, М., 2020, – 12 с.
6. Justo, J.J., Mwasilu, F., Jung, J. [et al.] AC-microgrids versus DC-microgrids with distributed energy resources: A review, Renewable and Sustainable Energy Reviews, 2013, Volume 24, pp. 387–405.
7. Макаров, В.Г. Модельно-упреждающее управление в электроприводе и электроэнергетике: монография. Казань: Изд-во КНИТУ, 2021, – 240 с.
8. Planar, V., Kumar, R. Hybrid AC/DC Microgrids: A Review of Control Strategies and Architectures, International Journal of Electrical Power & Energy Systems, 2022, Volume 135, p. 107498.
9. Techno-Economic Sustainability Analysis of Optimal Microgrid Systems with Hybrid Renewable Energy Technologies, ResearchGate, 2026.
10. Guerrero, J.M. [et al.] Hierarchical Control of Microgrids, IEEE Transactions on Industrial Electronics, 2011, Volume 58, Issue 1, pp. 158–172.
11. Farrokhabadi, M., Cañizares, C.A., Simpson-Porco, J.W. [et al.] Microgrid Stability Definitions, Analysis, and Examples, IEEE Transactions on Power Systems, 2020, Volume 35, Issue 1, pp. 13–29.
12. Шакарян, Ю.Г., Лачугин, М.В. Виртуальные электростанции — перспективное направление интеграции распределенной генерации в энергосистемы. Энергия единой сети, 2017, – №3 (32), с. 14–23.
Ushbu asar Creative Commons Attribution 4.0 Xalqaro Litsenziyasi asosida litsenziyalangan.
Mualliflik huquqi (c) 2026 Барнакова, Д.А. (Автор)