GIBRID ENERGIYA MANBALARIGA ULANGAN ZARYADLASH STANSIYALARIDA YUKLAMA TAQSIMOTI VA BALANSLASH JARAYONLARINING MATEMATIK TAHLILI (Innovatsion texnologiyalar, 2026)
Elektr transport vositalarining ko‘payishi zaryadlash stansiyalarida energiya balansini muhim muammoga aylantirdi. Tadqiqotda quyosh, shamol, markaziy tarmoq va akkumulatorga asoslangan gibrid model ishlab chiqilib, uning samaradorligi baholandi. Simulyatsiya natijalari yondashuv samaradorlikni 18–25% ga oshirib, yo‘qotishlarni 8–10% ga kamaytirib, tarmoq yuklamasini 30 % gacha qisqartirishini ko‘rsatdi.Tadqiqotda zaryadlash stansiyasining energiya balansi modellashtirildi. Fotovoltaik, shamol va akkumulator quvvatlari tegishli modellar asosida baholandi. Balanslash uchun optimallashtirish usullari qo‘llanilib, hisob-kitoblar MATLAB/Simulink va Python muhitida bajarildi.Simulyatsiya natijalariga ko‘ra, zaryadlash stansiyasi yuklamasining 45–55% i qayta tiklanuvchi manbalar, 20–30% i akkumulator orqali ta’minlandi, qolgan qismi esa markaziy tarmoqdan olindi. Gibrid strategiya yo‘qotishlarni kamaytirib, samaradorlikni 78 % gacha oshirdi va cho‘qqi yuklama davrida tarmoq bosimini pasaytirdi.Tadqiqot natijalari gibrid energiya asosidagi zaryadlash stansiyalari texnik barqarorlikni ta’minlab, tarmoq yuklamasini kamaytirishi va samaradorlikni oshirishini ko‘rsatdi. Taklif etilgan model real loyihalarda qo‘llanishi mumkin.
Keywords: elektr transport vositalari; zaryadlash stansiyasi; gibrid energiya manbalari; energiya balansi; yuklama taqsimoti; optimallashtirish; samaradorlik koeffitsiyenti; MATLAB/Simulink; Python